મહાદેવ અને માતા પાર્વતીના લગ્ન સાથે ખૂબ જ રસપ્રદ વાર્તા જોડાયેલી છે. જેનો શાસ્ત્રોમાં ઉલ્લેખ છે. શાસ્ત્રો અનુસાર બંનેના લગ્ન ઉત્તરાખંડના રૂદ્રપ્રયાગ જિલ્લામાં થયા હતા. માતા પાર્વતીએ ભગવાન શિવને મેળવવા માટે ઘણી તપસ્યા કરી હતી અને આ તપના કારણે શિવ પાર્વતી સાથે લગ્ન કરવા રાજી થયા હતા. વાસ્તવમાં દેવી પાર્વતી ભગવાન શિવ સાથે લગ્ન કરવા માગતી હતી અને તમામ દેવી-દેવતાઓ પણ એ જ ઈચ્છતા હતા. પરંતુ ભોલેનાથ લગ્ન માટે રાજી ન હતા.
એક દિવસ દેવતાઓએ કંદર્પને ભગવાન શિવ પાસે દેવી પાર્વતી સાથે લગ્નનો પ્રસ્તાવ મોકલ્યો. જેને શિવે ઠુકરાવીને તેની ત્રીજી આંખથી તેનું સેવન કર્યું. જ્યારે માતા પાર્વતીને આ વાતની જાણ થઈ ત્યારે તેમણે શિવને પોતાનો વર બનાવવા માટે કઠોર તપસ્યા કરવાનું નક્કી કર્યું. માતા પાર્વતીએ શિવને પતિ બનાવવા માટે કઠોર તપસ્યા શરૂ કરી. આ દરમિયાન શિવે પાર્વતી માની ઘણી પરીક્ષાઓ પણ લીધી હતી. જેને મા પાર્વતીએ સરળતાથી પાર કરી હતી.
કહેવાય છે કે જ્યારે માતા શિવને મેળવવા માટે કઠોર તપસ્યા કરતી હતી. ત્યારે શિવજી એક સુંદર રાજકુમારના રૂપમાં તેમને મળવા આવ્યા. પરંતુ પાર્વતી માતાએ તેમની તરફ ધ્યાન પણ ન આપ્યું અને પોતાની તપસ્યા ચાલુ રાખી. માતા પાર્વતીની આ તપસ્યા જોઈને શિવ તેમની સાથે લગ્ન કરવા રાજી થયા. જે બાદ તેઓએ ધામધૂમથી લગ્ન કર્યા હતા. આ લગ્નમાં દેવી-દેવતાઓએ પણ ભાગ લીધો હતો.
જ્યાં તેમના લગ્ન થયા હતા તે સ્થાન આજે ત્રિયુગી નારાયણ તરીકે ઓળખાય છે, જે રૂદ્રપ્રયાગનું એક ગામ છે. આ સ્થાન પર ઘણા મંદિરો છે અને લોકો આ મંદિરોને જોવા માટે દૂર-દૂરથી આવે છે. ત્રિયુગી નારાયણ ખાતે ભગવાન વિષ્ણુ અને માતા લક્ષ્મીનું મંદિર. જે તેમના લગ્ન સ્થળ માનવામાં આવે છે.
ત્રિયુગી નારાયણમાં બ્રહ્મકુંડ અને વિષ્ણુકુંડ પણ છે. શાસ્ત્રો અનુસાર શિવ-પાર્વતીના વિવાહમાં બ્રહ્માજી પૂજારી બન્યા હતા અને લગ્ન પહેલા બ્રહ્માજીએ બ્રહ્મકુંડમાં સ્નાન કર્યું હતું. તેવી જ રીતે, શિવ-પાર્વતીના લગ્નમાં ભગવાન વિષ્ણુએ ભાઈ તરીકે તમામ વિધિઓ કરી હતી. વિષ્ણુકુંડ એ સ્થાન છે જ્યાં વિષ્ણુએ લગ્ન પહેલા સ્નાન કર્યું હતું. જ્યારે લગ્નમાં આવેલા અન્ય દેવી-દેવતાઓએ રૂદ્રકુંડમાં સ્નાન કર્યું હતું અને પછી લગ્નમાં હાજરી આપી હતી.
ત્રિયુગી મંદિરમાં ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીએ જ્યાં બેસીને લગ્ન કર્યાં હતાં તે સ્થાન છે. આ સ્થાન પર ભગવાન બ્રહ્માએ શિવ અને પાર્વતીના વિવાહ કરાવ્યા હતા. લગ્ન સમયે ભગવાન શિવને એક ગાય આપવામાં આવી હતી. જેને મંદિરના થાંભલા પર બાંધવામાં આવ્યો હતો. આ ગાયને જે સ્તંભ પર બાંધવામાં આવી હતી તે આજે પણ મોજૂદ છે. આ સિવાય નજીકમાં ગૌર કુંડ પણ છે. કહેવાય છે કે આ સ્થાન પર માતા પાર્વતીએ કઠોર તપસ્યા કરી હતી. આજે પણ આ પૂલનું પાણી ખૂબ જ ગરમ છે.
મંદિરના પ્રાંગણમાં, જ્યાં ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીના લગ્ન થયા હતા, આજે પણ અગ્નિ પ્રજ્વલિત છે. માતા પાર્વતી અને શિવે આ અગ્નિની આસપાસ સાત ફેરા લીધા. આ મંદિરમાં આવનારા લોકો અગ્નિદાહની રાખ પોતાની સાથે લઈ જાય છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ ભસ્મ ઘરમાં રાખવાથી પતિ-પત્નીના સંબંધોમાં પ્રેમ જળવાઈ રહે છે.
આ સિવાય જે લોકોના લગ્નમાં મોડું થઈ રહ્યું છે, જો તેઓ આ રાખને ઘરે લઈ જાય તો તેમના લગ્ન જલ્દી થઈ જાય છે. આ સિવાય જેમને સંતાન નથી તેઓ અહીં આવીને પૂજા કરે છે તો તેમને સંતાન પ્રાપ્ત થાય છે. દર વર્ષે સપ્ટેમ્બર મહિનામાં અહીં બાવન દ્વાદશીની શુભ તિથિએ વિશેષ મેળાનું આયોજન કરવામાં આવે છે. આ મેળામાં ઘણા લોકો ભાગ લેવા આવે છે.
શિવરાત્રી દરમિયાન મેળો પણ ભરાય છે
શિવરાત્રી નિમિત્તે આ સ્થળે મેળાનું પણ આયોજન કરવામાં આવે છે. આ દરમિયાન મંદિરમાં ઘણો બગાડ જોવા મળે છે. દૂર-દૂરથી લોકો અહીં આવે છે અને પૂજા કરે છે. શાસ્ત્રો અનુસાર મહાશિવરાત્રીના દિવસે શિવ અને પાર્વતીના લગ્ન થયા હતા.
.jpg)
0 ટિપ્પણીઓ